, vis vilescit, Caeli Rex est denudatus, Ignis tepet, lux tabescit, Limen scit Illimitatus. Princeps gloriae humiliatus, Immortalem mors domavit, Dei Verbum Caro factum (e)st Et in nobis habitavit. Neque, caelum, terram vincis, Deus tua bon(a) abiecit. Intra plebem suam venit, Eius sortem suam fecit. Multa est pro nobis passus, Culpa nostra haec patravit. Dei Verbum Caro factum (est) Et in nobis habitavit. Tolle manum, Puer sancte, Benedic telluri patriae, In consilio, vita bona Eam iuva dono gratiae. Domum, pagos, urbes nostras Tua manus sustentavit. Dei Verbum Caro factum (est) Et in nobis habitavit.

, moc truchleje, Pan niebiosów obnażony. Ogień krzepnie, blask ciemnieje, Ma granice Nieskończony. Wzgardzony, okryty chwałą, Śmiertelny Król nad wiekami; A Słowo ciałem się stało i mieszkało między nami. Cóż masz, niebo, nad ziemiany? Bóg porzucił szczęście twoje, wszedł między lud ukochany, dzieląc z nim trudy i znoje. Niemało cierpiał, niemało, żeśmy byli winni sami; A Słowo ciałem się stało i mieszkało między nami. W nędznej szopie urodzony, Żłób Mu za kolebkę dano. Cóż jest, czym był otoczony? Bydło, pasterze i siano. Ubodzy, was to spotkało, Witać Go przed bogaczami; A Słowo ciałem się stało i mieszkało między nami. Potem i króle widziani cisną się między prostotą, niosąc dary Panu w dani; mirrę, kadzidło i złoto. Bóstwo to razem zmieszało z wieśniaczymi ofiarami. A Słowo ciałem się stało i mieszkało między nami. Podnieś rękę, Boże Dziecię! Błogosław Ojczyznę miłą. W dobrych radach, w dobrym bycie, Wspieraj Jej siłę Swą siłą, Dom nasz i majętność całą i wszystkie wioski z miastami! A Słowo ciałem się stało i mieszkało między nami.

Herr der Welt liegt ohn' zu glänzen Licht des Feuers wird festgefroren Der Unendliche hat Grenzen Ehre ist verachtet worden Sterblich wird, der ewig thronet Und das Wort ist Leib geworden und hat unter uns gewohnet. Gott hat Himmels Glück verlassen, lebte unter Menschen schlichte, ließ von Armut sich erfassen, Arbeit hat er auch verrichtet. Leid ist ihm zuteil geworden weil Sünd' unser Herz bewohnet Und das Wort ist Leib geworden und hat unter uns gewohnet. In Entbehrung mußt' er leben, Krippe diente ihm als Wiege. Von den Hirten ward er umgeben. Auf dem Heu mußte er liegen Arme sind erhoben worden, Gott vor Reich' zu bewillkommen. Und das Wort ist Leib geworden und hat unter uns gewohnet. Später kamen Ostens Scheiche, die Gold, Weihrauch, Myrrhe brachten. Prunkgewänder der Monarchen mischten sich mit Bauertrachten. Gott hat Huldigung der Lorden wie der Bauern angenommen. Und das Wort ist Leib geworden und hat unter uns gewohnet. Gottessohn, erheb Dein Händlein, Segne unsrem Vaterlande, Menschen stärk' mit Deiner Weisheit in der Stadt und auf dem Lande Wohlstand mag Dein Wort beorden, dort, wo Mutter Deiner thronet Und das Wort ist Leib geworden und hat unter uns gewohnet.

, on day so nighted Lord of Heaven by hay surrounded Helpless lying is Almighty God of universe is bounded Humiliated, mortal, worried Is King of eternal glory Word got flesh from virgin woman And it lived among us humans God’s Son raise your hand this hour Bless our lovely Polish Kingdom Strengthen its force with your power Grant us welfare, grant us wisdom Bless our house and all relatives Village, town, all Polish natives Word got flesh from virgin woman And it lived among us humans

In equili iacet In lacrimis de frigore Non dat vestem mater. Quod misera erat Crinis lana privat Qua filiolo tecto suo Herbis eum tegit. Peto te ne fleas Non patior dolorem Satis mihi de passione Corque tam impleat.

leży wśród stajenki. Płacze z zimna, nie dała Mu matusia sukienki. Bo uboga była, rąbek z głowy zdjęła, W który dziecię uwinąwszy, siankiem Je okryła. Nie ma kolebeczki, ani poduszeczki.We żłobie Mu położyła siana pod główeczki. Gdy dziecina kwili, patrzy w każdej chwili Na Dzieciątko Boskie w żłóbku, oko Jej nie myli. Panienka truchleje, a mówiąc łzy leje: O mój synu! Wola Twoja, nie moja się dzieje. Tylko nie płacz, proszę, bo żalu nie zniosę. Dosyć go mam z męki Twojej, którą w sercu noszę. Pokłon Mu oddajmy, Bogiem Go wyznajmy. Przyjście Króla Zbawiciela ludziom ogłaszajmy.

. Im Stall friert der Kleine. Kalter Wind bläst durch die Löcher In der Wand aus Steinen. Kein Geld für die Kleider Hat die Mutter leider. Doch sie wickelt ihn in Kopftuch Daß er nicht so leide. Während in der Stille Aug ihr Tränen spülen, flüstert sie „Ich wollt das Beste, Doch geschieht Dein Wille“. Sie wagt nicht zu sagen, daß er nicht so klage. In dem Herz sieht sie den Kreuzweg. Sie kann 's kaum ertragen.

. lies amid a stable bitter coldness, child awaken crib as bed mistaken Coldness keeps from sleeping Hence the child is weeping He is lying on straw billow Hay serves as his pillow Mother wrapped his body with her hem bit shoddy. She is trembling, sheds love tears, sees cross and she fears. She asks him: stop crying for my heart is dying. It is your will that it's coming. Her heart keeps on drumming. Bow before Him, people, He is our lives' steeple. Let's proclaim our God Redeemer from the devil schemer.

, nam hic miraculum! Filius Dei iacet, ut salvet populum. Cantate, cives caeli, pastores canite regesque adorate, Dormientem colite! Flectamus nostrum genu, hic noster Dominus! Et Deum salutemus s ubmissis frontibus!

, hej pasterze, do szopy, bo tam cud. Syn Boży w żłobie leży, by zbawić ludzki ród. Śpiewajcie aniołowie, pasterze grajcie Mu. Kłaniajcie się Królowie, nie budźcie Go ze snu. Ten Bóg przedwiecznej chwały, Bóg godzien wszelkiej czci. Patrz, w szopie tej zbutwiałej, jak słodko On tu śpi. On, Ojcu równy w Bóstwie, opuszcza niebo swe. A rodzi się w ubóstwie i cierpi wszystko złe. Padnijmy na kolana, to Dziecię, to nasz Bóg. Uczcijmy niebios Pana, miłości złóżmy dług.

, weil Wunder dort geschah um Menschen zu erlösen liegt Christus auf Heu da Singt Engel, spielt ihr Hirten Spielt leise, wie der Wind Verbeugt euch, ihr Monarchen Vor dem schlafenden Kind Schaut, Gott, der schuf die Raumzeit, dem gilt Ehr, Preis und Lob, dort in der morschen Scheune schläft süß auf Heu so grob. Von Gottvater geboren, verließ Er Himmelreich und hat im Stall gefroren, obwohl Er ist Gott gleich. Wir sollen auf Knie fallen. Dies Kind tilgt unsre Schuld. Erweisen wir ihm alle die Liebe und die Huld.

, said the Angel, to stable where God's Son lies there in a manger to rescue everyone Sing, Angel, song of glory You shepherds on pipes play And monarchs, hear the story as Jesus sleeps in hay God of eternal glory God to be always praised He sleeps in barn the hoary We look at Him amazed.

, dormite, amata oscula mea. Dormi iam, mi Jesu, dormi suaviter et tu illum flentem permulce, Mater! Comprime iam fessas fletu palpebras, singultu collapsa labra occludas. Dormi iam, mi Jesu, dormi suaviter et tu illum flentem permulce, Mater! Dormi iam, venuste noster Angele, Dormi, permate mundi floscule! Dormi iam, mi Jesu, dormi suaviter et tu illum flentem permulce, Mater!

moja perełko, Lulaj ulubione me pieścidełko Lulajże Jezuniu, lulajże lulaj! A Ty Go, matulu, z płaczu utulaj Zamknijże znużone płaczem powieczki, Utulże zemdlone łkaniem usteczki. Lulajże, przyjemna oczom gwiazdeczko, Lulaj, najśliczniejsze świata słoneczko. Lulajże, piękniuchny mój Aniołeczku, Lulajże, wdzięczniuchny świata Kwiateczku. Lulajże, Różyczko najozdobniejsza, Lulajże Lilijko najprzyjemniejsza. My z Tobą, tam w niebie, spocząć pragniemy, Ciebie, tu na ziemi, kochać będziemy.

, mein liebstes Kindlein Da liegst Du, mein größter Schatz, in reinen Windlein Schlafe, Jesu, kleines. Mutter tröstet Dich, daß Du nicht mehr weinest küßt sie Dein Gesicht. Schließ Deine durchs Weinen ermüdeten Lippen. Schließ Augen und schlafe sanft in der Krippe. Schlaf, schlaf, Jesulein, schlaf, das schönste Perlchen. Schlaf, schlaf, Jesulein, schlaf, das liebste Kerlchen.

, o, cease from your crying, Here on Thy Mother's warm breast softly lying. Lullaby, Jesus, o sleep now, my treasure Mother is watching with love none can measure. See how the world lies in sorrow and sadness; Give us Thy blessing, o bring Heaven's gladness! Lullaby, Jesus, o sleep now, my treasure Mother is watching with love none can measure. Sleepin' little Jesus, my treasure, my blessing While Mary comforts Thee tender caressing. Lullaby little one, in loving arms lying Guarding my darling and stilling Thy cry. When Thou awakenest, Jesus, my treasure Raisins and almonds I have for Thy pleasure. High in the heavens a lovely star sees us, But like the shining sun, my little Jesus.

, Caeca nox fulgore radiante claret. Angeli in caelis visi Cantat hymnum paradisi: Gloria, gloria , gloria, In excelsis Deo. Pavidos pastores angeli hortantur, Bethlehem quam primum ut proficiscantur: Natus enim est Salvator, Mundi machinae Creator. Gloria, gloria, gloria, In excelsis Deo. Spiritus caelestes caelique legati, Quidnam faciamus, nobis revelate. Imperiti nil pollemus, Metu capti vix vigemus. Gloria, gloria, gloria, In excelsis Deo.

i na świat przychodzi, Ciemna noc w jasności promienistej brodzi; Aniołowie się radują, pod niebiosy wyśpiewują: Gloria, gloria, gloria in excelsis Deo. Mówią do pasterzy, którzy trzód swych strzegli, Aby do Betlejem czym prędzej pobiegli, Bo się narodził Zbawiciel, wszego świata Odkupiciel. O, niebieskie Duchy i Posłowie nieba, Powiedzcież wyraźniej, co nam czynić trzeba, Bo my nic nie pojmujemy, ledwo od strachu żyjemy. Idźcie do Betlejem, gdzie Dziecię zrodzone, W pieluszki powite, w żłobie położone; Oddajcie mu pokłon Boski, on osłodzi wasze troski. A gdy pastuszkowie wszystko zrozumieli, Zaraz do Betlejem śpieszno pobieżeli I zupełnie tak zastali jak Anieli im zeznali: A stanąwszy w miejscu pełni zadumienia, Iż się Bóg tak zniżył do swego stworzenia, Padli przed Nim na kolana i uczcili swego Pana: Wreszcie kiedy pokłon Panu już oddali, Z wielką wesołością do swych trzód wracali, Że się stali być godnymi Boga widzieć na tej ziemi:

, Christus ward geboren; in das nächt'ge Dunkeln fällt ein strahlend Funkeln. Und die Engel freudig singen unterm Himmel hört man's klingen: Gloria, Gloria, Gloria in excelsis Deo! Und die Engelscharen bei den Hirten waren, brachten frohe Kunde von des Heilands Stunde: „Bei den Herden nicht verweilet und nach Bethlehem hin eilet.“ Gloria, Gloria Gloria in excelsis Deo! Zu dem heilgen Kinde eilten sie geschwinde, konnten staunend sehen, was da war geschehen: Gott im Himmel schenkt uns allen mit dem Kind sein Wohlgefallen. Gloria, Gloria, Gloria in excelsis Deo!

, Bringing us God’s light Brightness of the morn shines in deepest night Angels cheering all night long Filling Heavens with their song Gloria, Gloria, Gloria In excelsis Deo Angels tell the shepherds pasturing their flocks “Hurry to Bethlehem to the barn on rocks. In a crib there you will find Savior born for all mankind. Gloria, Gloria, Gloria In excelsis Deo

: Dixit vigilantibus: Nuntio vobis magnum gaudium Salvatorem hominum In terris genitum Hoc probantes nuntium Quærebant Infantulum Bethleem invenerunt puerum Cum Maria Iosepho in aula sedentem Iam Dominus maximus Et Rex potentissimmus Aulam non habuit excelsam Nec marmore splendidam Nec tapetis cinctam Nativitas miranda nec verbis exprimenda Quo modo Aaron virga fronduit Atque flore floruit Fructumque edidit 

: Chrystus się wam narodził. W Betlejem, nie bardzo podłym mieście, narodził się w ubóstwie Pan wszego stworzenia. Chcąc się dowiedzieć tego poselstwa wesołego, bieżeli do Betlejem skwapliwie. Znaleźli Dziecię w żłobie, Maryję z Józefem. Taki Pan chwały wielkiej, uniżył się Wysoki, pałacu kosztownego żadnego nie miał zbudowanego Pan wszego stworzenia. O dziwne narodzenie, nigdy niewysławione! Poczęła Panna Syna w czystości, porodziła w całości Panieństwa swojego. Już się ono spełniło, co pod figurą było: Arona różdżka ona zielona stała się ukwiecona i owoc rodząca. Słuchajcież Boga Ojca, jako wam Go zaleca: Ten ci jest Syn najmilszy, jedyny, w raju wam obiecany, Tego wy słuchajcie. Bogu bądź cześć i chwała, która by nie ustała, jak Ojcu, tak i Jego Synowi i Świętemu Duchowi, w Trójcy jedynemu.

: "Wißt, heut' geboren ist der Christ. Euch zum Heil, euch zu retten von der Sünd', kam zur Welt als kleines Kind Herr der ganzen Schöpfung." Von der Botschaft aufgeregt machten sie sich auf den Weg, eilten flink zum Betlehmer Stall sofort, fanden Christuskindlein dort mit Maria und Joseph. Ein so hochwürdiger Herr erniedrigte sich so sehr. Nur das Heu und nicht kostbaren Palast bot man diesem hohen Gast, Herrn der ganzen Schöpfung. 

: "Delight, Christ is born for you tonight. Lord of world Born for you in poverty To bring you the liberty Rescuing from the evil” To confirm this joyful news, On which they started to muse, They left sheep, To Bethlem they took a trip And found Jesus in the crib With Mary and Joseph

conovare Puero, Jesu Christo Salvatori nobis hodie genito? O pastores, properate, Ei grate concantate Sicut nostro Domino! Nos cantantes cantilenas post vos festinabimus. Redemptorem mundo natum omnes sic videbimus. Hic egene procreatus flet in cunis colligatus, flentem consolabitur.

, któż pobieży Kolędować małemu Jezusowi Chrystusowi Dziś nam narodzonemu? Pastuszkowie przybywajcie, Jemu wdzięcznie przygrywajcie Jako Panu naszemu! My zaś sami z piosneczkami Za wami pospieszymy. I tak tego maleńkiego Niech wszyscy zobaczymy: Jak ubogo narodzony, Płacze w stajni położony, Więc go dziś ucieszymy. Naprzód tedy, niechaj wszędy Zabrzmi świat w wesołości, Że posłany nam jest dany Emmanuel w niskości! Jego tedy przywitajmy, Z aniołami zaśpiewajmy: Chwała na wysokości! Witaj, Panie, cóż się stanie, Że rozkosze niebieskie Opuściłeś, a zstąpiłeś Na te niskości ziemskie? "Miłość moja to sprawiła, By człowieka wywyższyła Pod nieba empiryjskie." Przecz w żłóbeczku, nie w łóżeczku, Na siankuś położony, Przecz z bydlęty, nie z panięty W stajni jesteś złożony. "By człek sianu przyrównany, Grzesznik bydlęciem nazwany Przeze Mnie był zbawiony." Twoje państwo i poddaństwo Jest świat cały, o Boże! Tyś polny kwiat. Czemuż Cię świat Przyjąć nie chce, choć może? "Bo świat doczesne wolności Zwykł jest kochać. Mnie zaś w złości Ściele krzyżowe łoże." W Ramie głosy pod niebiosy Wzbijają się Racheli, Gdy swe syny bez przyczyny W krwawej widzi kąpieli. "Większe Mnie dla nich kąpanie W krwawym czeka oceanie, Skąd niebo będą mieli". Trzej Królowie, monarchowie Wschodni kraj opuszczają. Serc ofiary z trzema dary Tobie, Panu oddają. "Darami się kontentuję. Bardziej serca ich szacuję, Za co niech niebo mają."

nach dem Menschheit hat verlangt. Wer wird eilen, ihn zu ehren zu erfreuen mit Gesang? Hirten, kommt von allen Seiten um die Engel zu begleiten auf den Instrumenten spielt Wir werden euch gleich folgen bald im gleichen Schritt und Tritt, um Herrn Jesus anzuschauen, um zu singen Weihnachtslied. Christ in Armut ist geboren, weint da hinter des Stalls Toren. Trösten wollen wir ihn dort. Ihr sollt heuer euch erfreuen, An Gott richten euren Dank . Himmelsheere Gott verehren. Schließt euch an dem Lobgesang. Denn der Heiland ward gesendet, Um Versklavung zu beenden. Ehe sei Gott in der Höh Was passierte, dazu führte, Daß Du Himmels Thron verließt. Um auf Erden Fleisch zu werden, Gotteswor, Herr Jesu Christ? "Meine Liebe ließ euch heben, Und euch Würde zu vergeben Des Bürgers des Himmeksreichs" In der Raufe, auf Heuhaufen Liegt Christ, nicht im Schlafgemach. Von Noblesse ganz vergessen Unter Tieren in der Schmach. "Daß Die Leut mit Heu verglichen Sünder bezeichnet als Viecher Durch Mein Leid erlöset sind" Nichts entfaltet ohn Dein Walten Ganze Welt Dir unterliegt Darum wundert uns die Kunde Daß die Welt dich gar nicht liebt. "Welt hört auf die Liberalen Die tief in den Sündsumpf fallen Darum wünscht man mir den Tod." Kinder morden Herods Horden Auf die Straßen fließt ihr Blut Mutter weinen um die Kleinen, Doch das stoppt nicht Tötungswut "Um Erlösung zu erringen Muß ich größres Opfer bringen Ein Bad im Blut steht vor mir" Die Heiligen Drei Könige Verlassen östliches Land Sie bescheren Dich den Herren Bringen Dir drei Gaben dar. "Ich bin mit Gaben zufrieden Wertvoller ist doch entscheden Das dadurch gezeigte Herz"

Child is crying As today the Christ is born Who’ll be singing Who’ll be ringing Who’ll be playing him on horn Shepherds come and sing your song For the Jesus all night long For Creator, for our Lord We will follow Singing carol For Child Jesus in the crib Song that pleases Little Jesus So that Crist Child does not weep. Oh how slummy is the stable, With that dirty, rotten gable Where our Savior has to sleep.

subsequent text of unknown translator In a manger He is lying Who will greet Him as He sleeps? Baby Jesus, infant Christ-child, Who will greet Him as He sleeps? Wake, ye shepherds, and as ye play Gladsome songs and carols gay, Seek the Babe ere break of day; Angel hosts have sung their story, Who will follow the bright star? Told of Christ in all his glory, Who will follow the bright star? Wake, ye shepherds, and sing Noel, Help the angel chorus swell, To the earth glad tidings tell; In a stable, dark and dreary, Who will be the first to kneel? At the crib where Christ is sleeping, Who will be the first to kneel? Wake, ye shepherds, Seek out your King! Play your songs and loudly sing, Till the air with echoes ring;

subsequently a translation to English by Edith Margaret Gellibrand Reed, 1925. Infant holy, Infant lowly, for His bed a cattle stall; Oxen lowing, little knowing, Christ the Babe is Lord of all. Swift are winging angels singing, noels ringing, tidings bringing: Christ the Babe is Lord of all. Flocks were sleeping, shepherds keeping vigil till the morning new Saw the glory, heard the story, tidings of a gospel true. Thus rejoicing, free from sorrow, praises voicing, greet the morrow: Christ the Babe was born for you.

subsequently a translation to English by Walter Ehret, Date Unknown Jesus Holy, born so lowly, We will sing your carols gay. Jesus dearest, precious Infant, Come to us from Heav'n today. Shepherds, join the joyful chorus, Heavenly love is reining o'er us, Here appearing as a Babe. On the straw the Babe is sleeping, In the humble manger bed. May loving watch is keeping Angels hover 'round His head. Shepherds bow in adoration, Praising God's sweet benediction That upon the earth is shed.

: Pastores state: Deus nascitur! Iter cito preparate Ad Bethlehem properate Cum muneribus. Inventus Infans in praesepio Secunda signa dat(a) ab angelo. Deum nat(um) adoravere Salutando clamavere Pleni gaudio. Redemptor salve, diu cupite, Tot longos annos desiderate! Te prophetae atque reges Exspectabant, at te praebes Nobis omnibus

głos się rozchodzi: Wstańcie, pasterze, Bóg się nam rodzi! Czym prędzej się wybierajcie, Do Betlejem pośpieszajcie Przywitać Pana. Poszli, znaleźli Dzieciątko w żłobie Z wszystkimi znaki danymi sobie. Jako Bogu cześć Mu dali, A witając zawołali Z wielkiej radości: Ach, witaj Zbawco z dawna żądany, Cztery tysiące lat wyglądany. Na Ciebie króle, prorocy Czekali, a Tyś tej nocy Nam się objawił. I my czekamy na Ciebie, Pana, A skoro przyjdziesz na głos kapłana, Padniemy na twarz przed Tobą, Wierząc, żeś tu swą Osobą z Ciałem jest i z Krwią. Dołączymy się wszystkimi głosy Do pień aniołów brzmiących w niebiosy: Chwała Bogu w wysokości, a ludziom na tej niskości pokój niech będzie.

, "Steht auf, ihr Hirten und gebt aufs Wort acht Macht euch schnellstens auf den Weg Eilet dann gleich nach Betlehem, wo Gott zur Welt kam". In einer Krippe fanden sie das Kind und sie begriffen, was da vor sich ging, fielen vor dem Kindlein nieder sie erkannten Christus wieder, riefen freudig aus. "Sei uns willkommen, unser Herr und Gott, der du uns rettest aus der tiefen Not, Viertausend Jahre warten auf dich Priester und Monarchen. Du kamst heut' zu uns". Auch wir warten, auf Dich Herr Gott fromm, Beim Hochgebet der Messe bitte komm Weil wir uns am Glauben halten daß Du kommst in den Gestalten des Brots, Traubensafts. Wir werden singen Dir, Herr, Lob und Preis Mit den Cheruben, mit dem Engelkreis. Wir wollen Dich verehren Als real präsenten Herren Mit Dein Fleisch und Blut.

---

Dies ist eine Übersetzung der ersten drei Strophen des Lieds. Die meisten polnischen Weihnachtslieder sind mittlerweil riesige dichterische Werke geworden. Auf poetische Weise erzählen sie die in den ersten Kapiteln der Evangelien von Lukas und von Matthäus sachlich dargestellten Ereignisse um die Geburt Jesu, versuchen die damit verbundenen menschlichen Erlebnisse nachzuempfinden, und dabei versuchen sie, all dies im Sinne des Johannesevangelium theologisch zu deuten.
Obwohl die Texte von Laien stammen - von berühmten Dichtern sowie von einfachen Bauern, was in häufiger Verwendung von Dialekten zu spüren ist, ist die theologische Reife mancher Texte bewundernswert.

Sie mögen entschuldigen, falls der Text ein bißchen schwerfällig ist. Ich bin kein Dichter und noch weniger ein deutscher Dichter. Sollten Sie Verbesserungsvorschläge haben, schreiben Sie mir.

---



of the solemn night, Sound the glad summons, "Lo the king of Light! Rouse, O shepherds, haste with singing Christ has come, salvation bringing, Born at Bethlehem." Gladly the herdsmen sough the Holy Son, Found in a manger Christ the sinless one, Worshipped him with exultation, "God has brought us full salvation! Him we shall adore!" Lord, we have hailed thee, many thousand years. Now through our darkness Lo, thy star appears. King and prophets long have named thee, Priests and martyrs all proclaimed thee, "Saviour of mankind."

, exsultantes Nat(o) in lyra cantores. Gloria in excelsis, gloria in excelsis, atque pax in terris. Inclinati salutabant humiles, prompto corde Deum natum alacres. Gloria in excelsis, gloria in excelsis, atque pax in terris. Mira Dei annuntiabant caelites, numquam talia audire mortales. Gloria in excelsis, gloria in excelsis, atque pax in terris. Mirabantur evolantes cantores, cogitabant, quid hoc esset, pastores. Gloria in excelsis, gloria in excelsis, 0 atque pax in terris.

pasterze, Grając skocznie Dzieciąteczku na lirze. Chwała na wysokości, Chwała na wysokości, A pokój na ziemi. Oddawali swe ukłony w pokorze Tobie z serca ochotnego, o Boże! Anioł Pański sam ogłosił te dziwy, Których oni nie słyszeli, jak żywi. Dziwili się napowietrznej muzyce, I myśleli, co to będzie za Dziecię? Oto mu się wół i osioł kłaniają, Trzej królowie podarunki oddają. I Anieli gromadami pilnują, Panna czysta wraz z Józefem piastują. Poznali Go Mesjaszem być prawym, Narodzonym dzisiaj Panem łaskawym.

, ganz geschwind. Auf der Lyra spielten sie dem kleinen Kind Ehre sei in den Höhen, Ehre sei in den Höhen, Frieden sei auf der Erd’. Und sie haben Gott gehuldigt demütig Denn Herr Gott ist für uns gnädig und gütig Dieses Wunder hat ein Engel verkündet, daß sich in der Krippe Gott selbst befindet. Den Gesang des Engelchors hört jeder Hirt Drum wundern sie sich was aus dem Kindlein wird Ochs und Esel fallen vor ihm auf die Knie Drei Kônige brachten Gaben, schau und sieh. Engelschare geben ständig auf den acht Der von einer Jungfrau heut zur gebracht. Er ward nämlich als Messias gleich erkannt Als gnädiger Herrscher von Gott uns gesandt.

at mid-night, playing lyre for Child Jesus with delight . Glory be God in Heaven, Glory be God in Heaven, and His peace on the earth . To proclaim the tidings Angel host arrives, joyful message that they never heard in life

, hodie Bethlehem Gaudio personat Maria Virgo, Maria Virgo Mundo natum donat Christus est natus, homo levatus Angeli cantant, reges salutant Pastoresque orant, pecora aderant Mira, mira nuntiantur Maria Virgo, Maria Virgo Natum amplexatur Et Joseph Sanctus, Et Joseph Sanctus Illum admiratur

, dzisiaj w Betlejem Wesoła nowina: Że Panna Czysta, że Panna Czysta Porodziła syna. Chrystus się rodzi, nas oswobodzi! Anieli grają, króle witają, Pasterze śpiewają, bydlęta klękają- Cuda, cuda ogłaszają! Maryja Panna, Maryja Panna Dzieciątko piastuje; I Józef Święty, i Józef Święty Ono pielęgnuje. I trzej królowie, i trzej królowie Od wschodu przybyli; I dary Panu, i dary Panu Kosztowne złożyli. Pójdźmy też i my, pójdźmy też i my Przywitać Jezusa, Króla nad króle, Pana nad pany, Uwielbić Chrystusa ! Choć w stajeneczce, choć w stajeneczce Panna Syna rodzi, Przecież On wkrótce, przecież On wkrótce Ludzi oswobodzi. Bądźże pochwalon, bądźże pochwalon Dziś, nasz wieczny Panie, Któryś złożony, któryś złożony Na zielonym sianie. Bądź pozdrowiony, bądź pozdrowiony, Boże nieskończony. Sławimy Ciebie, sławimy Ciebie, Boże niezmierzony.

, heut in Bethlehem Botschaft wird vernommen Daß Jesus Christus als Sohn der Jungfrau zur Welt ist gekommen. Christ wird geboren, uns zu befreien. Welt ging verloren, wird nun gedeihen. Engel, Menschen eilen, um sich zu verbeugen. Großer Wunder sind sie Zeugen. Heiliger Joseph, Heiliger Joseph sorgt fürs kleine Kindlein. Die reine Jungfrau pflegt ihr Söhnchen in den weichen Windeln. Und drei Monarchen, und drei Monarchen kamen aus dem Osten, brachten ihm Schätze und konnten schöpfen aus dem Quell des Trostes Jesus zu grüßen, Jesus zu grüßen, machet euch auf Reisen, den Herrn der Herren, König der Herrscher zu loben, zu preisen. Zwar wird Herr Jesus, Zwar wird Herr Jesus im Stalle geboren. Doch er wird retten bald jene Menschen, die Freiheit verloren.

, O, Come Rejoicing Bethlehem, rejoice ye! For of a Virgin, for of a Virgin God is born unto thee! Mary is singing, Mary is singing Songs for Thee, dear Jesus; Joseph is watching, Joseph is watching O'er the son so glorious. Truly He cometh, Christ our salvation, Angels are voicing Their jubilation; Shepherds come to praise Him, Oxen kneel before Him What Wonder God has giv'n!

, Iesum, Virginem laudemus! Salutemus nat(um) Infantem et Mariam, Eius Matrem! /bis/ Salve, Iesu adamate, Patriarchis exspectate, a Prophetis praenuntiate, populis desiderate. /bis/ Salve in praesepi site! Confitemur Deum in Te, qui hac nocte nobis natus, uti homo sit salvatus. /bis/ Salve, Iesu hic apparens, salve Tuo Patre nascens et hac nocte homo natus, ex Maria procreatus. /bis/

, Do Jezusa i Panienki! Powitajmy maleńkiego I Maryję, Matkę Jego. Witaj, Jezu ukochany, Od Patryjarchów czekany, Od Proroków ogłoszony, Od narodów upragniony. Witaj, Dziecineczko w żłobie. Wyznajemy Boga w Tobie, Coś się narodził tej nocy, Byś nas wyrwał z czarta mocy. Witaj, Jezu, nam zjawiony. Witaj, dwakroć narodzony, Raz z Ojca przed wieków wiekiem, A teraz z Matki człowiekiem. Któż to słyszał takie dziwy? Tyś człowiek i Bóg prawdziwy. Ty łączysz w boskiej osobie Dwie natury różne sobie. Tyś świat stworzył, a świat Ciebie Nie poznał, mając wśród siebie; Idziesz dla jego zbawienia, On Ci odmawia schronienia. Za to u świata ubogich, Ale w oczach Twoich drogich, Pastuszków, którzy czuwali, Wzywasz, by Cię przywitali. O, szczęśliwi pastuszkowie, Któż radość waszą wypowie? Czego ojcowie żądali, Wyście pierwsi oglądali. Obietnica w raju dana Dziś została wykonana. Boże, jakżeś miłosierny, W darach hojny, w słowach wierny. Spraw to, Jezu, Boskie Dziecię, Niech Cię kochamy nad życie. Niech miłością odwdzięczamy Miłość, której doznawamy.

, wo Christ liegt auf Heu im Stalle Heißen wir ihn willkommen, Der Gott und Mensch ist vollkommen Kleiner Jesu, sei willkommen, Nach Dir sehnen sich Nationen Auf dich warteten die Väter Dich verkündeten Propheten Sei gegrüßt Kind in der Krippe Wir bekenn’n nicht nur mit Lippen Daß Du kommst, Gott der Gerechte, zu vernichten Höllenmächte Lob Dir, der Du auserkoren, der Du bist zweimal geboren Gottessohn vor Ewigkeiten Und als Mensch in diesen Zeiten Wer denn hörte diese Kunde Miteinander sind verbunden Gott und Mensch, weil zwei Naturen Jetzt Vereinigung erfuhren Du hast dir vorgenommen, Welt zu retten, doch willkommen Heißt dich niemand; die Geschöpfen Öffnen Häuser nicht dem Schopfer. O glückliche Hirtenleute Wovon eure Väter träumten Ist vor euren Aug geschehen Ihr konnt es selber sehen Wie im Paradies versprochen Wird des Bösen Macht da gebrochen Man kann sich darauf verlassen wor'ber Gott wird Beschluß fassen Laßt uns die Herzen erheben, Damit wir dich mehr als Leben Lieben, durch Taten und Worte Auf deine Liebe antworten

, brother To see Jesus and His Mother Welcome Christ who brings salvation Let's join Angels' jubilation Welcome Christ who brings salvation Let's join Angels' jubilation Welcome Jesus, the most righty We confess You're God Allmighty Whom bore us this night pure woman To deliver us from daemon. Whom bore us this night pure woman To deliver us from daemon.

, quod annuntiatum est per Gabriel, hodie apparuit, apparuit in Israel per Mariam virginem in Bethlehem. Eia, eia. Virgo Deum genuit sicut Divina voluit clementia. Gaudete, gaudete, Christus natus hodie, gaudete, gaudete, ex Maria Virgine.

, quod annuntiatum est per Gabriel, hodie apparuit, apparuit in Israel per Mariam virginem in Bethlehem. Eia, eia. Virgo Deum genuit sicut Divina voluit clementia. Gaudete, gaudete, gaudete, Christus natus hodie, gaudete, gaudete, gaudete, ex Maria Virgine Wielkie imię Pańskie jest Emmanuel, Które nam ogłosił anioł Gabryjel. Dziś się objawiło, i je ujrzał cały Izrael Przez Maryję Dziewicę w Betlejem. Gloria, Gloria! Boga Panna zrodziła, Jak łaska Boża w raju obiecała. Cieszcie się! Cieszcie się! Cieszcie! Chrystus dziś się narodził! Cieszcie się! Cieszcie się! Cieszcie! z Świętej Panny Maryi.

, quod annuntiatum est per Gabriel, hodie apparuit, apparuit in Israel per Mariam virginem in Bethlehem. Eia, eia. Virgo Deum genuit sicut Divina voluit clementia. Gaudete, gaudete, Christus natus hodie, gaudete, gaudete, ex Maria Virgine. Groß und Herr ist Gottes Nam, Emanuel, der Marie verkündigt ist durch Gabriel, er erschien am heutgen Tag, am heutgen Tag in Israel, von Marie, der Jungfrau rein, in Bethlehem, Gloria! Gloria! Gottes Sohn vom Himmelreich ist uns Menschen auf Erden worden gleich Freuet euch! Freuet euch! Freuet! geboren als ein Kindlein, Freuet euch! Freuet euch! Freuet! Von Marie, der Jungfrau rein.

, quod annuntiatum est per Gabriel, hodie apparuit, apparuit in Israel per Mariam virginem in Bethlehem. Eia, eia. Virgo Deum genuit sicut Divina voluit clementia. Gaudete, gaudete, Christus natus hodie, gaudete, gaudete, Christus natus hodie. Great is the name of the Lord Emmanuel as was announced by Gabriel today he appeared in Israel through the Mary virgin. A Virgin has borne God, As the divine mercy wished Be merry, be merry. Christ was born today. Be merry, be merry. Christ was born today.

! tacita nox! Omnium silet vox. Sola virgo nunc beatum Ulnis fovet dulcem natum. Pax tibi, Puer pax!(bis) Alma nox, tacita nox, O Jesu, tua vox Amorem nobis explanat, Nos redemptos esse clamat, In tuo natali.(bis) Alma nox, tacita nox! Angeli sonat vox: Alleluia! O surgite, Pastores huc accurrite! Christus Deus adest.(bis)

, święta noc pokój niesie ludziom wszem, a u żłóbka Matka Święta czuwa cała uśmiechnięta, nad Dzieciątka snem, nad Dzieciątka snem. Cicha noc, święta noc. Pastuszkowie od swych trzód biegną wielce zadziwieni za anielskim głosem pieni, gdzie się spełnił cud, gdzie się spełnił cud. Cicha noc, święta noc. Narodzony Boży Syn, Pan wielkiego majestatu niesie dziś całemu światu odkupienie win, odkupienie win. Cicha noc, święta noc. Jakiż w tobie dzisiaj cud. W Betlejem Dziecina święta wznosi w górę swe rączęta, błogosławi lud, błogosławi lud. Cicha noc, święta noc. Przez małżeństwo na świat Bóg przyszedł jako maleńka dziecina, świętą by była każda rodzina, twierdzą zaś każdy próg, twierdzą domu próg.

! Heil'ge Nacht! Alles schläft; einsam wachtNur das traute hoch heilige Paar.Holder Knab' im lockigen Haar,|: Schlafe in himmlischer Ruh! :| Stille Nacht! Heil'ge Nacht!Gottes Sohn, o wie lachtLieb' aus deinem göttlichen Mund,Da uns schlägt die rettende Stund'.|: Jesus in deiner Geburt! :| Stille Nacht! Heil'ge Nacht!Die der Welt Heil gebracht,Aus des Himmels goldenen Höhn,Uns der Gnaden Fülle läßt sehn,|: Jesum in Menschengestalt! :| Stille Nacht! Heil'ge Nacht!Wo sich heut alle MachtVäterlicher Liebe ergoß,Und als Bruder huldvoll umschloß|: Jesus die Völker der Welt! :| Stille Nacht! Heil'ge Nacht!Lange schon uns bedacht,Als der Herr vom Grimme befreitIn der Väter urgrauer Zeit|: Aller Welt Schonung verhieß! :| Stille Nacht! Heil'ge Nacht!Hirten erst kundgemachtDurch der Engel Alleluja,Tönt es laut bei Ferne und Nah:|: "Jesus der Retter ist da!" :| 

! Holy Night! All is calm, all is bright Round yon godly tender pair. Holy infant with curly hair, Sleep in heavenly peace, Sleep in heavenly peace.Silent Night! Holy Night! Son of God, love's pure light Radiant beams from thy holy face,  With the dawn of redeeming grace, Jesus, Lord at thy birth Jesus, Lord at thy birth.Silent Night! Holy Night! Brought the world gracious light, Down from heaven's golden height Comes to us the glorious sight: Jesus, as one of mankind, Jesus, as one of mankind.Silent Night! Holy Night! By his love, by his might God our Father us has graced, As a brother gently embraced Jesus, all nations on earth, Jesus, all nations on earth.Silent Night! Holy Night! Long ago, minding our plight God the world from misery freed, In the dark age of our fathers decreed: All the world  redeemed, All the world  redeemed. Silent Night! Holy Night! Shepherds first saw the sight Of angels singing alleluia Calling clearly near and far: Christ, the Saviour is born, Christ the Saviour is born.

, laeti triumfantes: Venite, venite in Bethleem: Natum videte Regem Angelorum: Venite, adoremus, venite adoremus, venite adoremus Dominum! En grege relicto, humiles ad cunas Vocati pastores approperant: Et nos ovanti, gradu festinemus: Venite, adoremus.... Aeterni Parentis splendorem aeternum Velatum sub carne videbimus: Deum infantem, pannis involutum, Venite, adoremus.... Pro nobis egenum et foeno cubantem Piis foveamus amplexibus: Sic nos amantem quis non redamaret? Venite, adoremus..

, i z radością wielką, Przybądźcie, przybądźcie do Betlejem. Oto Dzieciątko z Bożą Rodzicielką! Pokłońmy się Królowi, Królowi anielskiemu, Dziś nam narodzonemu, To Bóg nasz i Pan! Pasterze przybiegli, zostawili trzody, Pokornie przed żłóbkiem stanęli wraz. Z hołdem za nimi pospieszcie, narody! Blask wiecznej światłości Ojca Przedwiecznego W maleńkim Dzieciątku jawi się nam. Boga uczczijmy w żłobie złożonego! Anioły śpiewają: Pokój wam nastanie, gdy Pana uwielbi z serca dziś lud. Bóg błogosławi tu leżąc na sianie

, singet Jubellieder und kommet, o kommet nach Bethlehem. Christus der Heiland stieg zu uns hernieder. Kommt, lasset uns anbeten, kommt, lasset uns anbeten, kommt, lasset uns anbeten den König, den Herrn. O sehet, die Hirten eilen von den Herden und suchen das Kind nach des Engels Wort; gehn wir mit ihnen, Friede soll uns werden. Kommt, lasset uns anbeten, kommt, lasset uns anbeten, kommt, lasset uns anbeten den König, den Herrn. Der Abglanz des Vaters, Herr der Herren alle, ist heute erschienen in unserm Fleisch: Gott ist geboren als ein Kind im Stalle. Kommt, lasset uns anbeten, kommt, lasset uns anbeten, kommt, lasset uns anbeten den König, den Herrn. Kommt, singet dem Herren, singt, ihr Engelschöre. Frohlocket, frohlocket, ihr Seligen. Himmel und Erde bringen Gott die Ehre. Kommt, lasset uns anbeten, kommt, lasset uns anbeten, kommt, lasset uns anbeten den König, den Herrn.

, , joyful and triumphant! O come ye, o come ye, to Bethlehem. Come and behold Him, born the King of angels;1 O come, let us adore Him, O come, let us adore Him, O come, let us adore Him, Christ the Lord! God of God, Light of Light, Lo! He abhors not the Virgin’s womb. Very God, begotten not created; (refrain) Sing, choirs of angels, sing in exultation! Sing, all ye citizens of heaven above: Glory to God, glory in the highest!2 Yea, Lord, we greet Thee, born this happy morning, Jesu, to Thee be glory given.3 Word of the Father, now in flesh appearing; See how the shepherds, summoned to His cradle, leaving their flocks, draw nigh to gaze. We too will thither bend our hearts’ oblations;4 There shall we see Him, His eternal Father’s everlasting brightness now veiled under flesh. God shall we find there, a Babe in infant clothing; Child, for us sinners, poor and in the manger, we would embrace Thee, with love and awe. Who would not love Thee, loving us so dearly? Lo! Star-led chieftains, Magi, Christ adoring, offer Him frankincense, gold and myrrh.5 We to the Christ-child, bring our hearts oblations;